Zapomniany Rybnik - historia miasta • Zobacz wątek - Raciborz i Raciborszczyzna
Teraz jest 26 lip 2017, o 23:29

Strefa czasowa: UTC + 2 [ DST ]




Utwórz nowy wątek Odpowiedz w wątku  [ Posty: 5 ] 
Autor Wiadomość
Nieprzeczytany postNapisane: 8 kwi 2011, o 16:31 
Offline
Plutonowy
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 16 kwi 2010, o 12:14
Posty: 356
Lokalizacja: NRW
Chcialbym przedstawic ciekawe ,a powszechnie malo znane wdarzenia ktore mialy miejsce na Raciborszczyznie lub byly zwiazane z nia ,a ktore w tym konkretnym przypadku (nie bedzie przesada jesli powiem) zmienily bieg histori ,jesli nie swiata to napewno europy.

Pozwole sobie zamiescic obszerny fragment artykulu autorstwa pana Wawocznego ktory ukazal sie na lamach Nowin Raciborskich.....



Raciborska dywersja, chociaż pozostaje wydarzeniem mało znanym, to była punktem zwrotnym niemieckiego programu jądrowego i jednym z najważniejszych wydarzeń drugiej wojny światowej – czytamy w opracowaniu pt. Broń jądrowa i radiologiczna, zamieszczonym na forum dyskusyjnym studentów krakowskiej Akademii Górniczo-Hutniczej. Anonimowy autor sięga w nim do mało znanych wydarzeń z 1941 roku, opisanych ostatnio na łamach Historii materiałów wybuchowych Georga I. Brown’a (Książka i Wiedza, 2001). Dotyczą raciborskiego epizodu, związanego z budową niemieckiej bomby atomowej.

Tajny niemiecki program pilotowało Towarzystwo Uranowe (Uranverein). W stolicy III Rzeszy planowało zbudować doświadczalny reaktor atomowy. Na potrzeby badań potrzebowano dwóch materiałów – paliwa oraz substancji spowalniającej neutrony. Paliwem był uran. III Rzesza posiadała go pod dostatkiem, m.in. ze złóż dolnośląskich. Gorzej ze wspomnianą substancją. Pracujący dla nazistów naukowcy za najlepszą uznali ciężką wodę. – Produkcja ciężkiej wody okazała się jednak wąskim gardłem. W 1941 roku Norsk Hydro wyprodukowało mniej niż jedną tonę. Bez zwiększenia produkcji Uranverein musiałoby czekać jeszcze wiele lat na uzyskanie odpowiedniej ilości deuteru – pisze Rainer Karlsch w książce Atomowa bomba Hitlera – historia tajnych niemieckich prób z bronią jądrową.

Pracujący w Heidelbergu fizycy doświadczalni, Paul Harteck i Walter Bothe, uznali, że najlepszą alternatywą dla ciężkiej wody jest grafit. Tak zrodziła się koncepcja budowy reaktora grafitowego.

Bothe zamówił grafit w firmie Siemens. Dostarczono mu go między czerwcem 1940 a styczniem 1941 roku. – Podczas pierwszych pomiarów nie dysponował jeszcze ultraczystym materiałem. Zakładał, że przy zastosowaniu materiału lepszej jakości będzie można uzyskać lepsze rezultaty – pisze Karlsch. Doświadczenia nie przyniosły, niestety, zadowalających wyników. – Wyciągnął więc wniosek, że grafit, nawet w najczystszej postaci, nie może być brany pod uwagę jako moderator. Nie wiedział jednak, że użyty przez niego materiał nie był tak czysty, jak zakładano – czytamy dalej u Karlscha.

Wszystko przez Erwina Schmidta, głównego technologa działających od 1895 roku zakładów Siemens-Planiawerke AG für Kohlefabrikate w ówczesnym Ratibor (po wojnie ZEW, a obecnie SGL Carbon Polska). Raciborska filia koncernu Siemensa otrzymała zamówienie na sto sztuk bloków grafitowych o wymiarach 3 x 0,6 metra. Schmidt był odpowiedzialny za realizację zamówienia. Zastanowiły go wyśrubowane normy technologiczne i krótki termin realizacji. Uznał, że zamówienie związane jest z produkcją wojskową. Postanowił dokonać sabotażu. Ukrywając to w specyfikacji, zanieczyścił grafit pirytem oraz związkami wapnia i siarki.

Doświadczenia Waltera Bothe nie przynosiły oczekiwanych rezultatów, bo nie mogły. Schmidt wysyłał mu z Raciborza zanieczyszczone bloki, a Bothe naiwnie wierzył, że odpowiadają podanym w dokumentacji parametrom. Naukowiec z Heidelbergu nie zorientował się, że padł ofiarą sabotażu. Niemcy ostatecznie zaniechali dalszych prób, uznając, że „ich przemysł nie jest w stanie wyprodukować grafitu o najwyższym stopniu czystości” – pisze Karlsch.

Nie była to prawda. Zakłady Siemensa w Ratibor miały takie możliwości. – Nie ma żadnych wątpliwości co do tego, że w każdej chwili mogliśmy wyprodukować i dostarczyć elektrografit o wyższym stopniu czystości niż jest to zwykle wymagane do celów technicznych – pisał 9 września 1947 roku Erich Höhne, były dyrektor Siemens-Planiawerke, do Wernera Heisenberga, fizyka teoretyka, noblisty, od 1941 roku kierownika niemieckich badań nad bombą atomową. Heisenberg był zaskoczony. Obwinił władze, że nie posiadał takich informacji. – Nie za sprawą przemysłu więc nie przystąpiono w Niemczech już w 1940 roku do budowy reaktora grafitowego. Nikt po prostu nie zwrócił się wtedy do firmy Siemens w tej kwestii – pisze Karlsch. Nie nabrano żadnych podejrzeń. Oszustwo Schmidta wyszło na jaw dopiero po wojnie. Sprawa stała się głośna m.in. za sprawą publikacji amerykańskich.

Dawny ZEW odgrywał kluczową rolę w przemyśle zbrojeniowym III Rzeszy. W Archiwum Państwowym w Raciborzu znajdują się przedwojenne dokumenty zakładu, w tym obfita, tajna korespondencja z dowództwem Luftwaffe (w tym sygnowana przez Hermanna Göringa) oraz Kriegsmarine. W raciborskiej filii Siemensa produkowano elementy niezbędne przy produkcji Junkersów czy U-Bootów. Według stanu na dzień 25 marca 1942 roku, znajdowała się na liście siedmiu zakładów przemysłowych Śląska, zakwalifikowanych do I klasy obiektów wymagających szczególnej ochrony ze strony Wehrmachtu przed nalotami. Do chwili wejścia Rosjan w marcu 1945 roku, dawny ZEW miał silną ochronę przeciwlotniczą, zlokalizowaną przy obecnej ulicy Srebrnej. Armia Radziecka totalnie splądrowała zakład, wywożąc do ZSRR praktycznie całe wyposażenie.

Mimo spustoszeń, od czerwca 1945 roku władze polskie zaczęły uruchamiać zakład. W ramach tajnego programu w ZEW-ie produkowano m.in. elementy do przenoszących broń jądrową radzieckich rakiet SS-20. Niewiele osób wie, że w 1954 roku Prezydium Rządu podjęło decyzję o podjęciu prac nad zbudowaniem polskiego reaktora doświadczalnego. W zespole naukowców działał Jerzy Chmielewski. Tak wspomina ten okres: - Na studiach poznaliśmy zasady budowy i działania reaktorów atomowych (…). Trafiłem np. na opis budowy pierwszego grafitowego stosu atomowego i pierwszych prób Fermiego na nim. Mnie, oczywiście, najbardziej interesowały raporty dotyczące aparatury i metod pomiarowych. (…) Pewnego dnia przeprowadziliśmy się do odremontowanych baraków po Metrobudowie na ulicy Panieńskiej na Pradze, nad Wisłą. (…) Zaczynała działać administracja. Pojawili się wartownicy. Dostaliśmy samochód – Skoda furgon, który pełnił też rolę limuzyny dla Kierownictwa. (…) Na początku lipca zawiózł mnie do Gliwic, abym z tamtejszego Instytutu Onkologii mógł zabrać pół grama radu w platynowych igłach. Przekazano je nam w pojemniku ołowianym, który z pewnością nie zapewniał wymaganej osłonności i dlatego ustawiliśmy go tuż przy tylnej klapie auta. (…) Igły radowe zostały dostarczone do Instytutu Chemii Ogólnej, gdzie prof. Jerzy Minczewski przerobił je na źródło neutronów Ra-Be. Źródło to było potrzebne do pomiaru jakości grafitu „reaktorowego", który pewnego dnia został w drewnianych skrzyniach przywieziony z Raciborza na Panieńską. Dla zachowania tajemnicy skrzynie wnosiliśmy do hali baraku, aby następnie grafitowe bloki układać w „stos atomowy”. Robiliśmy to odziani w laboratoryjne białe fartuchy i nie trudno sobie przedstawić, jak one potem wyglądały.


Załączniki:
images.jpg
images.jpg [ 1.49 KiB | Przeglądane 904 razy ]

_________________
"Dobrze że są jeszcze ludzie po jednej i drugiej stronie Odry którzy rozumieją czym jest Oświęcim ale są też tacy którzy nie rozumieją jak rodzi się taka zbrodnia a nienawiść jest 1 krokiem do niej"
Góra
 Zobacz profil  
Cytuj  
 Tytuł:
Nieprzeczytany postNapisane: 8 kwi 2011, o 21:07 
Offline
Nadszyszkownik Generalny
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 4 sty 2007, o 00:49
Posty: 3497
Lokalizacja: Rybnik
Co do rakiet SS-20 dodam że z korpusu tej rakiety jest wykonany jeden ze zbiorników z paliwem na jednej z pobliskich stacji. Leży sobie te 50 lat tam zakopany już i totalnie nic się z nim nie dzieje :)


Góra
 Zobacz profil  
Cytuj  
 Tytuł:
Nieprzeczytany postNapisane: 9 kwi 2011, o 07:47 
Offline
Podpułkownik
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 23 kwi 2007, o 00:24
Posty: 2240
Lokalizacja: RYBNIK
Ja, bo to jest zbiornik nimiecki !!! :mrgreen:

_________________
"Żyjemy po to, by inni mogli żyć"!


Góra
 Zobacz profil  
Cytuj  
 Tytuł:
Nieprzeczytany postNapisane: 9 kwi 2011, o 11:02 
Offline
Nadszyszkownik Generalny
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 4 sty 2007, o 00:49
Posty: 3497
Lokalizacja: Rybnik
Niy, bo to jest polski zbiornik w niemieckiej technologi wyprodukowany na potrzeby ruskich. ;)


Góra
 Zobacz profil  
Cytuj  
Nieprzeczytany postNapisane: 17 lut 2013, o 12:26 
Offline
Generał broni
Avatar użytkownika

Dołączył(a): 28 lut 2007, o 21:04
Posty: 3438
Lokalizacja: Rybnik
Ciekawa inicjatywa w Raciborzu:

http://www.nowiny.rybnik.pl/artykul,302 ... sinki.html

Cytuj:
Adrian Szczypiński realizuje film o nieistniejącym już kanale Psinka. Wciąż poszukuje zdjęć, które na pewno znajdują się w prywatnych archiwach.
Raciborzanin Adrian Szczypiński pracuje nad pełnometrażowym filmem dokumentalnym "Z biegiem Psinki". Będzie to już kolejne jego dzieło. Temat ten fascynuje go od lat. Kanał Psinka (lub Psina, jak nazywają go starsi mieszkańcy) wybudowano w pierwszej połowie XIII wieku po lewej stronie Odry. Przez kilkaset lat dostarczał on wodę gospodarczą z rzeki Psiny w Bieńkowicach wprost do centrum Raciborza. Przekopano także drugą odnogę, która biegła wówczas poza murami miejskimi, i była jedyną, która przetrwała aż do końca lat 60. XX wieku. Wtedy władze Raciborza zdecydowały o zasypaniu nieczynnego i zaniedbanego koryta.
Ślady cieku
Temat wydawał się zapomniany i zamknięty. – Dla mnie zadziwiające i fascynujące było to, że ten kanał przez ponad 700 lat funkcjonował w krajobrazie miasta, a zaledwie 40 lat po jego zasypaniu nic się o nim nie mówiło, jakby nigdy nie istniał. A przecież była to najdłużej istniejąca budowla w dziejach Raciborza – zaznacza Adrian Szczypiński. Którędy biegła Psinka? Filmowiec stwierdził, że od północnych krańców Bieńkowic do południowej granicy Raciborza-Studziennej koryto nadal jest na swoim miejscu, choć oczywiście nie ma w nim już wody. Ślady cieku wciąż także widać w południowo-zachodnich dzielnicach miasta.
To przepusty w dwóch wałach kolejowych na terenie Studziennej, fragmenty koryta za ulicą Polną, betonowa balustrada przy Opawskiej, w części nawierzchni Żeromskiego oraz w rejonie narożnych kamienic przy Ogrodowej, betonowe płyty na skrzyżowaniu ulic Klasztornej i Kasprowicza oraz wiele innych. - Trzeba przyznać byłym władzom miejskim, że bardzo starały się usunąć wszelkie ślady Psinki z powierzchni ziemi. W większości stały za tym rozbuchane plany urbanistyczne radosnej twórczości lat 70., kiedy postawiono rekordową liczbę bloków mieszkalnych i całe peryferyjne kwartały trwale zmieniały swój wygląd – podkreśla filmowiec.

_________________
Rybniccy Żydzi

Szuflada Małgosi


Góra
 Zobacz profil  
Cytuj  
Wyświetl posty nie starsze niż:  Sortuj wg  
Utwórz nowy wątek Odpowiedz w wątku  [ Posty: 5 ] 

Strefa czasowa: UTC + 2 [ DST ]


Kto przegląda forum

Użytkownicy przeglądający ten dział: Brak zidentyfikowanych użytkowników i 1 gość


Nie możesz rozpoczynać nowych wątków
Nie możesz odpowiadać w wątkach
Nie możesz edytować swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz dodawać załączników

Szukaj:
Skocz do:  
cron
Powered by phpBB® Forum Software © phpBB Group
Przyjazne użytkownikom polskie wsparcie phpBB3 - phpBB3.PL